Herbruikbare luiers; wil jij ook een steentje bijdragen aan vermindering van het grote afvalprobleem? Lees hier welk impact jij kunt maken met een wasbare luier, hoe je ze gebruikt en welke voordelen er nog meer zijn.
Eigen ervaring met herbruikbare luiers
Toen ik begon met het gebruiken van wasbare luiers was ik redelijk naïef. Ik dacht: na gebruik in de was, en klaar. Maar dat bleek wel wat complexer. Er bleken talloze soorten wasbare luiers (welke moet je kiezen?) en ook de wasroutine bleek erg nauw te komen. MAAR vanuit overtuiging dat het beter was voor het milieu én mijn zoontje, bleef ik zoeken en proberen totdat ik een systeem had gevonden dat werkte. En uiteindelijk ben ik waar ik wil zijn: het is een gewoonte geworden, ik denk er niet meer over na, het behoort tot mijn routine en het gebruik van wasbare luiers kost mij géén extra moeite of energie, maar levert een voldaan gevoel op.
Wat zijn herbruikbare luiers?
Er zijn verschillende soorten wasbare luiers, maar de basis is hetzelfde, namelijk een stoffen binnenkant wat alles opvangt, vaak van (duurzaam) katoen of bamboe. Daaromheen zit een laag PUL (poly trethaan laminaat) wat ervoor zorgt dat het niet lekt. PUL heeft kleine poriën waardoor de stof kan ademen. Vroeger was dit van plastic, dus dit is al een vooruitgang; het gaat het niet ‘broeien’ in de luier.
Er zijn veel verschillende systemen op de markt. Zoveel dat je soms door de bomen het bos niet meer ziet en zelfs een luierconsultant moet inschakelen om wijs te worden uit al het aanbod. Ik zal het kort houden. In de basis zijn er 2 systemen:
Eendelige systeem
Bij het eendelige systeem zitten de binnenluier en de PUL-coating aan elkaar vast, waardoor je één luier hebt. Je hebt verschillende soorten: bijvoorbeeld de AIO (all in one), de pocketluiers (deze werken met losse inleggers die je in de luier schuift), of de SIO (snap in one), deze werken ook met losse inleggers. Deze luiers worden vaak gepromoot om hun gemak (het is één luier) maar ze zijn ook het meest lekgevoelig, vanwege hun mindere absorptievermogen.
Tweedelige systeem
Dit systeem bevat een losse binnenluier (dit kan een doek zijn die je in de vorm van een luier vouwt, of een voorgevormde luier; een soort stoffen pamper). En daar omheen doe je een overbroekje van pul. Uiteindelijk krijg je een wat dikker pakket om de billetjes van je baby, MAAR deze hebben de beste absorptie en hebben de minste kans op lekken.
Welk soort herbruikbare luiers gebruik/ adviseer ik?
Na verschillende systemen te hebben geprobeerd kwam ik uiteindelijk bij het meest oer-degelijke systeem van een tweedelige luier. En och wat zijn ze cute.
De binnenluier
Als binnenluier gebruik ik een voorgevormde luier (een soort stoffen pamper) die ik zelf niet meer hoef te vouwen. Deze ziet er als volgt uit: 
Deze bestaat uit een luier en een inlegger. Deze hoef je pas te gebruiken wanneer je baby meer gaat plassen. Zo kan de luier meer opnemen.
Nu nog het overbroekje er overheen; en je baby is ready to go!
One size
De meeste wasbare luiers hebben de mogelijkheid om mee te groeien met je baby. De drukknoopjes die je op de voorkant van de luier ziet zijn ervoor zodat je de luier kleiner en groter kunt maken. Je klikt bijvoorbeeld de onderste rij knoopjes op de bovenste. Wordt je baby iets groter dan doe je dat met de middelste rij. In de laatste fase laat je de drukknoopjes voorop gewoon open.
Wat zijn de voordelen van herbruikbare luiers? Fabels en feiten.
82 % minder impact op het milieu
CE Delft heeft in opdracht van Rijkswaterstaat een onafhankelijk onderzoek uitgevoerd naar de impact van wegwerpluiers en herbruikbare luiers. De wasbare luiers scoorden, bij juist gebruik, beter op alle gebieden; 1) de menselijke gezondheid 2) de impact op het milieu en 3) het gebruik van grondstoffen. Ik noem één feitje: het gebruik van een wasbare luier heeft 82% minder impact op het milieu dan een wegwerpluier die wordt verbrand.
Minder kosten
Volgens milieucentraal bespaar je met wasbare luiers honderden euro’s per kind. Hoe vaker je de luier gebruikt des te meer je bespaart. Een gemiddelde schatting van Milieucentraal zie je in onderstaand figuur.
Geen (of minder) luieruitslag
Er gaan beweringen rond dat tegenwoordig 50% van alle baby’s luieruitslag krijgt, terwijl in de jaren 50 (toen de wegwerpluiers bijna nog niet gebruikt werden) het ging om 7%. Wetenschappelijk bewijs hiervoor heb ik niet kunnen vinden maar wat je wél kunt stellen:
Wasbare luiers zijn gemaakt van katoen en/of bamboe en deze natuurlijke materialen ademen en zorgen dat er meer zuurstof bij de billen kan komen; het gaat niet ‘broeien’. Herbruikbare luiers moeten wel iets vaker worden verschoond, en ook dit werkt voorkomend op luieruitslag. Hoe langer een luier om blijft, des te meer kans op luieruitslag.
Wegwerpluiers (net als wegwerp maandverband) bevatten absorberende chemische korrels, die vocht omzetten in gel. Dit zorgt voor een droog gevoel aan de billetjes. Echter wordt het vocht ook uit de billetjes onttrokken waardoor baby’s droge billetjes krijgen, die extra kwetsbaar zijn voor luieruitslag.
Natuurlijke materialen
Wegwerpluiers bestaan voornamelijk uit plastic (bron). De huid van een baby is 0,4 millimeter, en alles waar de huid mee in aanraking komt wordt opgenomen en komt in het lichaam terecht. Vandaar dat ik liever natuurlijke stoffen als katoen of bamboe gebruik. Het is zacht, ademend en geeft geen schadelijke stoffen af.
Goed voor de heupjes
Wasbare luiers zijn dikker dan wegwerpluiers; is dat niet slecht voor de heupontwikkeling? Manueel- en fysiotherapeuten stellen dat een de dikte van de luiers baby’s juist helpt ontspannen in de natuurlijke stand van de heupjes.
Zijn baby’s met wasbare luiers eerder zindelijk?
Ik kwam erachter dat er ontzettend veel over dit onderwerp te lezen en te zeggen valt. Daarom heb ik besloten er een aparte blogpost aan te wijden, maar hier in het kort: het is níet wetenschappelijk bewezen dat kinderen die wasbare luiers gebruiken eerder zindelijk zijn. (Hé jammer.)
MAAR wat wél een feit is, is dat sinds de introductie van de wegwerpluier kinderen gemiddeld maanden tot jaren later zindelijk worden (bron). Wat daar ook in meespeelt is het advies wat tegenwoordig wordt gegeven om te wachten met zindelijkheidstraining totdat kinderen ‘interesse hierin tonen’. (Leuk feitje: dit werd als eerst gegeven in 1999 gegeven door kinderarts T. Berry Brazelton die werd gefinancierd door Pampers.)
Welke rol spelen wasbare luiers hierin? Onderzoekers stellen dat door het gemak van de wegwerpluier ouders later beginnen met zindelijkheidstraining. Zindelijkheidsexpert Nynke Kramer van der Sloot stelt dat ouders die wasbare luiers gebruiken eerder beginnen met zindelijkheidstraining. Dit ligt dus eigenlijk niet aan de luier, maar aan de mindset van de ouders.
Wat wél aannemelijk lijkt, is dat wasbare luiers helpend kunnen zijn in het proces van zindelijk worden. Kinderen krijgen door de wasbare luier (die nat aanvoelt) feedback over hun gedrag, ze voelen wat ze doen.
Hoeveel herbruikbare luiers heb je nodig?
Als je uitgaat van 7 verschoningen per dag heb je er 21 nodig. Je zou bijvoorbeeld 3 nachtluiers kunnen doen en 18 gewone. Ik gebruik 5 overbroekjes en heb 2 wolbroekjes.
Hoe vaak moet ik een wasbare luier verschonen?
Een wasbare luier verschoon je gemiddeld om de 2 a 3 uur. Sommige merken van wegwerpluiers claimen dat hun luiers veel langer meekunnen, maar dit is niet bevorderlijk voor het huidje van je baby. Het is goed om regelmatig de billetjes bloot te stellen aan zuurstof.
Wasroutine
Een fijne ervaring in het gebruik van wasbare luiers valt of staat namelijk met een goede wasroutine. Luiers met ontlasting en urine behoren tot de meest vuile was die er is.
Vroeger werden de katoenen luiers op 90 graden gewassen, tegenwoordig hoeft dat niet meer. In het kort gaat een juiste wasroutine zo:
- Je bewaart de luiers in een speciale waszak, of open emmer/ teil die je bedekt met een handdoek. (Ik druppel daar een paar druppen essentiële olie op, weg nare geurtjes.)
- De luier mag geen ontlasting meer bevatten. (Dit is trouwens ook de regel bij wegwerpluiers, maar dat weet niet iedereen.) Je tikt het drolletje in de wc en doet de luier in de waszak of teil.
- Eens in de drie dagen doe je een was.
- Je begint met een koude voorwas van minimaal 30 minuten. Je doseert de helft van het aanbevolen wasmiddel voor sterk bevuilde was (let ook op de hardheid van het water).
- Vervolgens vul je de wastrommel aan totdat je boven een hand erop kunt leggen en je doet een wasprogramma op 60 graden van 2,5 uur.
- Zorg dat, wanneer je wasmachine klaar is, er geen schuim meer in de trommel overblijft. Het kan zijn dat je dan teveel wasmiddel hebt gebruikt. Spoel nog een keer na.
In principe mogen luiers op lage temperatuur in de droger. Omdat er een aanslag wordt gedaan op de stof van de luier (sterk bevuild, en wordt intensief gewassen) is het het beste om ze aan de lucht te drogen. Zo blijven de luiers langer goed.
Let wel op; een onjuiste wasroutine kan consequenties hebben: 1) te weinig wasmiddel zorgt voor vuilopbouw in de luiers, waardoor je luiers eerder kapot gaan. 2) te veel wasmiddel zorgt dat er zeepresten in de luiers achterblijven waardoor de luiers niet meer goed kunnen absorberen. En 3) een niet-zuinige wasroutine kan ervoor zorgen dat je (negatieve) impact op het milieu groter wordt.
Hoe gebruik je een wasbare luier ’s nachts?
De meest briljante uitvinding van dit hele gebeuren vind ik nog wel de wasbare nachtluier in combinatie met een wolbroekje dat je lanoniseert. He watte? Ik zal hier ook nog wel eens een blogpost over schrijven. Je gebruikt een nachtluier met een dikke inlegger en daaroverheen een wolbroekje. Lekgarantie: 0
Stinken wasbare luiers?
Het eerlijke antwoord van iemand die hoogsensitief is voor geur: nee, echt niet. Ik bewaar ze in een open teil, handdoek eroverheen, paar drupjes essentiële lavendelolie en je huis ruikt heerlijk.
Andere tips om je afval te verminderen
Mocht je geïntereseerd zijn in het verminderen van het afvalprobleem, maar zijn wasbare luiers nog een stap te ver? Dan zijn er nog 2 andere mogelijkheden!
- Wasbare billendoekjes; lees er hier alles over.
- Wasbare zwemluiers. Verkrijgbaar in de meest schattige printjes en je wast ze gewoon mee met je andere was.
- Je kunt er ook voor kiezen om deeltijd wasbare luiers te gebruiken. Bijvoorbeeld op de dagen dat je thuis bent gebruik je de wasbare, en tijdens visites, bezoekjes of bij de opvang gebruik je wegwerpluiers. Al zijn er ook al ziekenhuizen en kinderopvangen die wasbare luiers gebruiken!
Tot slot
Je maakt écht verschil met élke wasbare luier die je gebruikt. Elke wegwerpluier die je bespaart is er weer één minder op de afvalberg die verbrand moet worden. Overweeg je om de stap te maken? Ik wil je aanmoedigen en onthoud: er komt een moment, dan is het een routine geworden, een goede gewoonte.
Geef een reactie